Linkages home page
Dünya Su Forumu Bülteni
 
PDF formatı
 
PDF formatı
 
İngilizce versiyonu
 
İngilizce versiyonu
 
Fransızca versiyonu
 
Fransızca versiyonu
   
Cilt 82, Numara 17 - Çarşamba, 18 Mart 2009
DÜNYA SU FORUMU ANA NOKTALARI
17 MART 2009, SALI
Salı günü, katılımcılar Japonya Prensi tarafından sunulan açılış konuşmasını dinlemek üzere toplandılar. Katılımcılar, Amerika ve Avrupa bölgelerinin sunumlarına, üst-düzey panellere, “küresel değişim ile risk yönetimi” ve “idare ve yönetim” temalı oturumlara katıldılar. Finansmanla ilgili birtakım etkinlikler yapıldı. Ayrıca öğlen arasında ve akşamüstü de yan etkinlikler düzenlendi.

AÇILIŞ KONUŞMASI

Japonya Prensi afet ve iklimle ilgili üst-düzey panele hitap etti. Japonya Prensi “Hyogo Eylem için Çerçeve Anlaşması’nı” iyi niyetle karşıladı. Bu Çerçeve Anlaşmasına göre hayat kaybının ve geçim kaynaklarının yok olmasının önlenmesi için harekete geçilmesi ve bu doğrultuda hedefler tespit edilmesi aynı zamanda afetler sırasında uygun içme suyu ve sanitasyon hizmetlerinin temini ele alınmıştır. Japonya’da sel yönetimi tarihçesini anlatırken Prens, medeniyetlerin her zaman afet yönetimi, sanitasyon ve su kaynakları arasında tercihler yapmak durumunda kaldıklarını belirtmiştir. Prens açılış konuşmasına geçmiş tecrübelerden ders alınması gerektiği ve yaratıcı zihinlerin biraraya gelerek akarsu havzalarının yönetimi için uzun vadeli stratejiler belirlemeleri gerektiğinin önemini vurgulayarak son verdi.

ÜST DÜZEY PANELLER

SU VE AFETLER: Oturumu açan Dünya Su Konseyi(DSK) Başkanı, Loïc Fauchon “Hyogo Eylem için Çerçeve Anlaşması’nda” acilen ele alınması gereken konuları belirledi. Bu konular şunlardır: afet oluşmadan mobilite ve organizasyonu sağlamak, tahmini rapor verici, haber verici, uyarıcı, ve tahliye edici sistemleri oluşturmak, kalkınmanın planlanmasında afetlerin azaltılması için risk azaltıcı tedbirlerin alınmasını ve iklim değişikliğine uyum sağlanmasını temin etmek, afetlere cevap verme mekanizmalarının iyileştirilmesi ve afet veya uyuşmazlık ortamlarında güvenilir su ve tuvalet hizmetlerinin çabuk verilmesini temin etmek.

Kore Başbakanı Han Seung-soo, küresel esnekliği artırmanın gerekliliğine işaret etti. Bunu yapabilmek için Sayın Seung-soo şunları önerdi: hidrolojik bilgilerin paylaşımı, deniz suyunun yükselmesi ile ilgili meydana gelen zararın azaltılması, altyapı inşaatı ile ilgili çalışmaların kolaylaştırılması, uygun politik ve hukuki taslakların oluşturulması, ve Eylem Çerçeve Anlaşmaları kapsamında yapılan ilerlemelerin ve engellerin belirlenmesini sağlamak üzere bazı süreçlerin tespiti.

Birinci panel konuşmaları sırasında, Tacikistan’dan Sayid Yakub baraj ve rezervuarların, kuraklık ve sel zararlarının azaltılmasına karşın en etkin mücadele yolu olduğunu belirtti. ABD’den Robert Van Antwerp, reaktif bir afet önleme yönetimi stratejisi yerine proaktif bir stratejiye geçmenin önemine işaret etti. Türkiye’den Sadık Yamaç, Türkiye’nin afet yönetimi ve afet önleme stratejilerini anlattı. Bangladeş’ten Shaikh Whaid-uz-Zaman, afet yönetiminde tehlike altında olan grupların geleceklerini garanti altına almak için ek kaynakların önemini belirtti.

Konuşmalar esnasında panelistler aşağıda sıralanan konulara temas ettiler:eğitim ve öğretim gelişimi, uluslararası toplum için öncelikler, tahmini ve ön uyarı sağlayıcı sistemler, daha katı imar düzenlemeleri, gelişmekte olan ülkeler için finansal ve teknolojik yardımlar ve kapasite artırımı, afetler sırasında hızlı uluslararası yardım, teknoloji transferleri, Afganistan ve Tacikistan arasında ortak göl havzalarının yönetimi için işbirliği.

BM İnsani İşler Genel Sekreter Yardımcısı ve Acil Yardım Koordinatörü Müsteşarı Margaret Wahlström AAUSÖnün şimdiye kadar afet riskleri ile ilgili 90 ülkenin raporunu aldığını belirtti. Bunlar doğrultusunda ilerleme kaydedilen ana meseleler afete karşı hazırlık ve afetlere yanıt vermek açısından politik destek ve kapasite artırımıdır. Halihazırda, zayıf kalan yönler ise bu tür afetlerin önlenmesi için arazi kullanımı ve yoksulluk gibi ana nedenlere inememiş olmaktadir.

İkinci bir panel sırasında, katılımcılar taraflar arasında aşağıdaki konulara değinmişlerdir: Dünya Bankasının zararların azaltılması ve uyum bağlamındaki rolü, yerel gözlemlerin önemi, acil cevap sistemleri ile önleme hizmetlerinin tamamlayıcı rolleri, devletlerin afetleri ele alma şekilleri, ve organizyonların hazırlık çalışmaları.

FİNANS: Finans Yüksek Kurulu Panel Başkanı ve aynı zamanda Türkiye Devlet Bakanı Mehmet Şimşek ekonomik krizden dolayı finansman temininde zorluklar yaşandığını belirtti. Buna rağmen su ve sanitasyon için finansman kaynaklarının en çok ihtiyacı olan insanlara temin edilebilmesi için özel sektörden ve uluslararası finans kuruluşlarından yardım alınabileceğini belirtti.

Birinci oturumda, Hollanda Portakal Prensi Willem-Alexander BHK’ye özellikle de su ve sanitasyona yeniden yatırımda bulunulması gerektiğinin belirtti. Ayrıca politik irade, segmentte fonların artırılması, yerel paraya dayalı borç piyasaları ve hedefe yönelik resmi kalkınma yardımı (HYRKY) çağırısında bulundu.

BM Genel Sekreter Yardımcısı Sha Zukang, 1 Milyar insanın sudan, 2.4 Milyar insanın sanitasyondan yoksun olduğunu belirterek, bu hizmetlerin sağlanmasının ahlaki elzem olduğunu ve bu konuların finansal kalkınma tartışmasında sunulması gerektiğini belirtti. EİKB’den Angel Gurria finansal uyarı paketlerine su projelerinin eklenmesi için hükümetlerin hızlı hareket etmelerinin gereksinimini vurguladı.

Avrupa Ulusal Banka’sından Simon Brooks sorumluluğun dağıtılmış olduğu bir yönetime parçalanmadan ulaşmanın zorluklarını ve entegre olmuş finansal stratejilerin geliştirilmesinin önemini vurguladı. Asya Kalkınma Bankası’ndan Arjun Thapan, Asya’da su sürdürebilirliğinin ve sanitasyon tedariğinin kazançları yönetim ve verimlilik üzerine odaklanmayı gerektirmekte olduğunu belirtti.

Katılımcılar şu konuları tartıştılar: sosyal ve çevre politikalarına değinmenin önemi; çok kapsamlı finansal enstitülerin gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler için farklı standartların olup olmadığı; ve özel şirketlerin gelişmekte olan ülkelerin altyapılarına yatırımda bulunup bulunmayacakları.

İkinci oturumda Dünya Bankası’ndan Katherine Sierra su sektörünün kronik parasızlığını, su ve sanitasyon yatırımlarında ‘on yıl kaybetmenin’ önlenmesinin önemini, su ve enerji verimlilik girişimlerinin bağlantısını açıkladı.

BM Tarım ve Gıda Örgütü’nden Alexander Müller tarım için suya yatırımın gereksinimini, tarım aktivitelerinin gıda üretimi ve yoksulluğun azaltılmasındaki önemini vurgulayarak belirtti. Sulamanın faydalarını şöyle sıraladı: ürün artış getirileri, üretim stabilizasyonu, ve çiftlik gelirleri artışı. Uluslararası Japon İşbirliği Ajansı’ndan Kazushi Hashimoto, su ve sanitasyon yerel finansal kaynakların devirgenliğini ve HYRKY’yi kullanmanın özel fonlara baskısını tartıştı.

Suez Çevre’den Patrick Cairo finansal krizden etkilenen dört ana su hükümü tespit etti, ve bunları şu şekilde sıraladı: sermaye geliştirmesi; nakit girişi; gelir mekanizmaları; düşük gelirliler için yarım programları ve sosyal destek acentalarıdır. Özel sektörün yönetimde, altyapı ve kapasite geliştirilmesindeki önemini açıkladı.

Katılımcıların sordukları sorular ve diğer şeylerin yanısıra şu şekilde sıralandı: teknolojinin su kıtlığı, tarımsal üretimin artırılması ve su depolamasının üstündeki etkisi; biyoyakıt gibi yenilenebilir kaynaklar içeren su taleplerinin enerji kaynakları; ve talep yönetimi.

EKONOMİK İŞBİRLİĞİ VE KALKINMA ÖRGÜTÜ (EİKÖ) RAPORUNUN HAZIRLANMA SÜRECİ

EİKÖ Genel Sekreteri, Angel Gurria, “Herkes için Su Yönetimi-Fiyatlandırma ve Finansman için EİKÖnün Görüşleri- Politikayı belirleyenler için ana mesajlar” adlı raporu sundu. Raporda maliyeti azaltmak için tatlı suyu politik bir hedef olarak belirledi. Ayrıca finansman, yakıt ve yiyecek, tarifeler ve vergiler, ve yardım transferlerini sürdürülebilir maliyeti azaltmak için ek alanlar olarak tespit etti.

Türkiye Çevre ve Orman Bakanlığı Müsteşarı, Hasan Sarıkaya, tarımda su kullanımının verimini artırmak için sulama teknolojisine ve altyapısına erişimin mutlaka iş üstünde eğitim ve öğretim ile takviye edilmesi gerektiğini belirtti.

Dünya Su Konseyi Başkanı Loïc Fauchon, su talebi ve su tüketimi politikalari ile suyun fiyatlandırılması ve finansmanı arasındaki bağlantıların önemini vurguladı. İlerideki konuşmaların suya erişim için enerji finansmanı konusunu kapsamasını teklif etti.

BM Genel Sekreteri Su ve Sanitasyon Danışma Kurulundan (BMSSDK) Gerard Payen, kamu su hizmet kuruluşlarının kapasitelerinin artırılmalarının önemi, kamusal finansmanında belirliliğinin sağlanması ve sektörde yatırımların artmasını teşvik için sürdürülebilir maliyeti azaltmanın geliştirilmesinin önemini vurguladı.

Asya Kalkınma Bankasından Arjun Thapan, Bankanın bölgedeki su yatırımlarını çifte katlayıp Camdessus hedefine ulaştığını belirtti. Sayın Thapan, tarifelerin artırılması ve çevresel sanitasyon hizmetlerinin daha iyi yapılmasını Asya’nın mega şehirleri için kazanan stratejiler olarak tanıttı. Ayrıca Manila Suyun ve bölgedeki bazı kamu kuruluşlarının özelleştirilmesini de başarılı örnekler olarak anlattı.

Konuşmalar esnasında oturuma konuşmacı olarak katılanlar ve katılımcılar taraflar arasında şu konuları tartıştılar: özel sektörün katılımı için inisiyatifler ve risk yönetimi, gelişmekte olan ülkelerde maliyet azatlımı için olumlu tecrübelerden örnekler, maliyet azaltımını ölçebilmek için araçların geliştirilmesi.

UZMAN PANELİ

SU VE FİNANSAL KRİZ İLE İLGİLİ TEKNİK UZMAN PANELİ: Dünya Bankasından Jamal Saghir Forumda su finansmanı ile ilgili yapılacak olan 12 oturumdan biri olan paneli açtı. Açılış sırasında Sayın Saghir panel konuşmacılarının kendi kişisel görüşlerini ilettiklerini vurguladı. Mevcut finansal krizi halen devam etmekte olan iklim değişimi, enerji, yiyecek ve su krizleri ile beraber mükemmel bir fırtınaya benzetti.

EİKÖ Genel Sekreteri, Angel Gurria, finansal krizi su sektöründe ihtiyaç duyulan reformları yapmak için bir fırsat olarak değerlendirdi. Su ve sanitasyon alanında yatırım yapılan her doların sağlık ve sosyal maliyetleri 4-12 dolar arası azalttığı varsayıldığında, sektörün asıl sorununun mevcut verileri kullanıp gerekli deneyimleri aktarabilmesini sağlamak olduğunu anlattı. Uluslararası Finans Kuruluşundan Usha Rao-Monari uzun vadeli finansman ve ana sermaye kaynaklarını çekmek için uluslararası finans kurumlarınca ve onların ortaklarınca yapılan çalışmalara dikkat çekti. Avrupa Yatırım Bankasından Jose Frade gelişmekte olan ülkelerde riskin azaltılması ve su hizmetlerinin herkes için uygun maliyette olması için gerekli önlemlerin alınmasının önemini belirtti.

Ulusal ve yerel insiyatifler konusunda Meksiko Ulusal Su Komisyonundan Sergio Soto Priante özel sektör sermayesine çekici gelmesi amacı ile Meksika’nın öngörmüş olduğu teşvik paketinin içeriğini anlattı. Bu paketteki teşviklerden biri özel bir kredi verme yöntemini içeriyordu. İstanbul Su ve Kanalizasyon İşleri’nden Cafer Uzunkaya su reformları ile ilgili konuşmasında etkili finansman ve su kaynaklarının gerekliliğini vurguladı. Filipinler Finans Bakanlığından Jeremias Paul finans bakanlıklarından daha çok finansman temin etmek için su projelerinin sağlık, eğitim ve yoksulluğu giderici faydaları üzerinde durulması gerektiğini belirtti.

Suez Çevre’den Patrick Cairo kamu su hizmet kuruluşları üzerinde finansal krizin etkilerinden bahsetti ve bu bağlamda ABD belediye bonolarının etkisini anlattı. Bu etkilerden biri yerel ve sanayi müşterilerinin borç ödemelerindeki isteksizlikler idi.

Katılımcılar şu hususları tartıştılar: 3Tlerin dengesi, kurumsal mekanizmaların rolü, su için ödemeler bilançosu, su hakkı, suyla ilgili yatırım risklerinin gelişmekte olan ülkelerde azaltılması.

BÖLGESEL SUNUMLAR

Amerikalar: DSK Başkan Yardımcısı Benedito Braga, Amerikalar oturumunu açtı. Loïc Fauchon, DSK Başkanı, bölgelerin DSK’ye bölgesel işlerin takip edilmesi için yöntemler önermeleri gerektiğini bildirdi.

Oturumun açılışında, BMEBİÖ’nün Uluslararası Hidroloji Programı’ndan Maria Concepcíon Donoso, Amerikaların alt-bölgeleri temsilcilerini alt-bölge önemli çıktılarını aktarmak üzere davet etti. Meksika Devlet Yöneticisi Enrique Peña Nieto, su doldurma ve ulaştırmasında giderek artan yükü ele alabilmek için yenilikci yaklaşımlara ihtiyaç duyulduğunu söyledi. Gerald Sehlke, Amerikan Su Kaynaklari Birliği, Amerika Birleşik Devletlerinin, kendi birleşmis devletleri sistemi içerisinde ulusal su vizyonu geliştirmesi gerektiğini belirtti.

Honduras Doğal Kaynaklar ve Çevre Başkani Tomás Vaquero, Jamaika Su ve Barındırma Bakanlığı’ndan Horace Chang ve Karayipler Çevresel Sağlik Enstitüsü’nden Patricia Aquing , Orta Amerika ve Karayipler bölgelerinin iklim değisikliklerine çok duyarlı olduklarını ve gelişmiş ülkelerden geleçek yardıma ihtiyaçlari olduğunu vurguladı. Luis Zurita Tablada, Çevre ve Doğal Kaynaklar Başkan Yardımcısı, Guatemala’dan, kendi alt bölgesinin su kaynakalarına ulaşmak ve bu kaynaklari yönetmek için Orta Amerika Harekat Planı geliştirdiklerini belirtti.

Uruguay Barındırma, Arazi Planlama ve Çevre Bakanlığı’ndan José Luís Genta, Uluslararası Sözleşmesi çağrısında bulundu ve suyun halka açık olması gerektiği üzerinde durdu. Brezilya Ulusal Su Ajansı’ndan José Machado, su kaynakları konusunda anlaşmazlıkları önlemek için, bütün menfaat sahiplerinin birleşik su kaynakları yönetiminde yer almalarının gerektiğini vurguladı.

Alt-bölgesel durum çalışmaları üzerine olan bir panelde katılımcılar ekonomik gelişim, nüfus artışı ve iklim değişikliği gibi sebeplerden dolayı sınır ötesi su kaynakları üzerinde artan gerginlikleri bildirdiler. Katılımcılar, sınır ötesi su kaynakları yönetimindeki acil sorunlara, ek olarak: uluslararası işbirliği kurumlarını birleştirecek esnek yasal sistemlere; yasalarin işleme konulması ve uygulanmasını sağlayacak enstitülere; anlaşmazlık gidermek için su yönetimine; ve bölgesel bilgi paylaşımına olan ihtiyacın da altını çizdiler.

Son bir oturumda, Ibero-Amerikan Su Eğitim Programı’ndan, Amerikalar-arası Geliştirme Bankası’ndan ve Küresel Çevre Tesisi’nden temsilciler, Orta ve Latin Amerika içerisinde olan ve İspanyol Su ve Sağlık Önlemleri Fonu aracılığıyla olan İspanyol hükümetiyle ortaklıkları da içeren finansman sağlama ve kapasite kurma girişimlerinin altını çizdiler. Bunlarla beraber, düşük maliyetli ve az yatırım gerektiren teknolojiler ile ilgili eğitime, kapasite kurma ve teknoloji aktarma çalısmalarına; su işletmecisi veriminin iyileştirilmesine; ve atık su arıtma finansmanına olan ihtiyacı ele aldılar.

Birleşik Devletler Kara Ordusu Mühendisleri Kolordusu’ndan Jerome Priscoli çoklu menfaat sahipleri sürecinden oluşturulan ve bu işlemi anlatan Amerikalar Bölgesel Belgesini tanıtti. Bu belgenin 12 öneriden oluştuğunu, toplumun katkısını teşvik etmeyi ve yoksulluğun uluslararası su kaynağı ulaşımı ve temizlemesi aracılığıyla, ve yapıcı su kullanımı sayesinde ortadan kaldırılmasını teşvik etmeyi; ve suyun sürekliliğini sağlayan iyi düzenlemeler ve ekonomik teşvikler geliştirmeyi içerdiğini söyledi.

Bazı katılımcılar Amerikalar belgesinin katılımcı bir süreç ile geliştirilmesini överlerken, diğerleri bu sürecin yeterince katılımcı olmadığını ve bu belgedeki önerilerin yeni olmadığını söylediler. Bazı katılımcılar öneriler içerisinden özelleştirmeye olan ihtiyacın üzerinde dururlarken, başkaları ise yanlız kısa süreli su kaynağına olan ihtiyaca değil, sürdürülebilir finans yaratmaya olan ihtiyacını önerdiler. Görüşmeler DSK toplantı salonundaki yemekte devam etti.

AVRUPA: Avrupa Su Ortaklığı’ndan Tom Vereijken, 5. Dünya Su Forumu’na hazırlanmadaki Avrupa sürecini tanıttı. Bu forum sayesinde Avrupa’da; su yöneticiliği ve bilinçliliği programlarına; teknoloji ve en iyi uygulamaları paylaşmak amaçlı bir Avrupa su-evi oluşumuna sebep oldu.

Açılış konuşması sunumlarında, DSK Başkanı Loïc Fauchon panelde önerilen çözümlerin yürütülmesinin siyasi liderlerin görevi olduğunu belirtti, ve bölgesel işbirliğinin önemini vurguladı. İspanya’dan Su Müdürü Marta Moren, AB’deki su kıtlığı ve kuraklığını Avrupa Su Müdüriyeti çerçevesinde sundu. Avrupa Çevre Ajansı’ndan Jacqueline McGlade, Avrupa’nın hiçbir kesiminin su kıtlığına bağışıklılığının olmadığını belirtti ve kaynaklar tarafından gerçekleştirilen yönetimin sürdürülemez olduğunu belirtti.

İlk oturumlardan biri “Avrupa’nın su konusundaki başarı ve sorunlarının” üzerinde durdu. Hollanda Ulaşım, Bayındırlık Hizmetleri ve Su Yönetimi Bakanlığından Renske Peters, sürdürülebilir su kullanımı için uzun vadeli ve kapsamlı bir yönetim yapısına olan ihtiyacın üzerinde durdu. Ukrayna Su ve Temizlik İşleri Programı’ndan, Anna Tsvietkova su ortaklıklarının ülkesindeki su diyaloğunun başlatılmasındaki işlevi üzerine konuşurken, İspanya’nın Kastellon şehrinden José Pascual Gil, Valensiya bölgesindeki sulama işkolu tarafından gerçekleştirilen yenilikleri vurguladı. Suez Çevre’den Diane d’Arras atık su arıtmasını ve tekrar kullanmasını geliştirilmek amaçlı teknik yeniliklerin altını çizdi. Fransa’nın Normandi’deki Mançe Konsey’inden, Jean François le Grand bölgesel uyarlamalı çözümlere olan ihtiyacı vurguladı. Almanya KPW Bankası’ndan Doris Köhn, su altyapısını iyileştirmek için risk yönetimi getiri götürü çalışmalarının yapılması gerektiğini belirtirken, Avrupa Yatırım Bankası’ndan Matthias Kollatz Ahnen, ulusal boyuttaki geniş kapsamlı ekonomik kararlılığın su projelerinin “bankalaştırılması’na” olan katkısının üzerinde durdu.

Avrupa Kadın Ortak Geleceği’nden (AKOG) Sascha Gabizon reform için gerekli ana nedenleri (bunların arasında sağlık konuları, sanitasyon için ayrılmış fonlar ve aktiviteler) göz önünde bulundurarak sürdürebilinir sanitasyona ulaşılabilirliğini oturumda tanıttı. Avrupa Komisyonu’ndan Helmut Blöch, Avrupa Birliğinin sanitasyon, artık su standardları, içme suyu standartları politikalarını açıkladı, ve bu kapsamda nehirlerin korunmasının ana bir başarı olduğunu belirtti.

Panelistler dört vaka sunumu yaptılar ve tartıştılar, bu vakalar: 2008 İsviçre ulusal bilinçlendirme kampanyası; Paris metropolitan alan ve Hollanda’da su arıtma ve sanitasyonu yenilikleri; ve ecosan tuvaletlerinin Moldovya’nın kırsal kesimlerindeki promosyonu şeklinde idi.

Avrupa Su Derneğinden Peter Cook, sektörün gelecekte yüzleşeceği konuların iklim değişikliliğinin azaltılması, nüfus hareketliliği ile mücadele ve altyapı modernizasyonu olarak özetledi.

Macaristan Sudan Sorumlu Devlet Başkanı Laszlo Kothay son havza yönetimi ve sınırları aşan işbirliği oturumunun başkanlığını yaptı.

Havza Örgütlenmeleri Uluslararası İletişim Ağı’ndan Jean François le Grand açılış konuşmasında Avrupa’da birçok havza, göl ve ırmakların ortak olduğunu ve Avrupa Su Direktifi uygulamalarının ortak bir çerçevede uyum içinde olmasının sağladığını belirtti.

Panelistler Uluslararası Tuna Nehrini Koruma Komisyonu; Birleşmiş Milletler Ekonomik Komisyonu Orta Asya’daki Avrupa Su Kongresindeki rolü; Avrupa Birliği-Çin Irmak Havza Yönetimi Programının Sarı ve Yangtze ırmak havzalarına yardımı; ve Senegal nehir havza yönetimi uygulaması üstüne bildirim sundular.

TEMATİK OTURUMLAR

İDARE VE YÖNETİM SU VE SANİTASYON İLE İLGİLİ İNSAN HAKKLARI: BM Genel Sekreteri Danışma Kurulu (BMGSDK) Başkanı Uschi Eid son beş yılda insanlara verilen su ile ilgili haklarda bir hızlanma olduğunu belirtti. Hindistan’daki Kırsal Yöreleri Geliştirme Bakanı Santha Sheela Nair insanların su haklarına sahip olduklarını ve diğer bütün canlıların da bu hakka sahip olduklarını hatırlattı. Kenya’nın Ev Hakları ve Tahliye Ettirme Merkezinden Kenubo Ikioga yasal yetki verilmesinin su ve sanitasyon için bir ön koşul olduğunu açıkladı. İnsan Hakları Yüksek Komisyonu ofisinden Lucinda O’Hanlon BM bağımsız eksperine su ve sanitasyon yaptırımları ile ilgili diyalogu güncel tutmak istediğini belirtti.

Kenya Nairobi Su Firmasından Celestine Kaseve, Nairobi’nin %60’ını oluşturan kaçak yerleşimcilerine daha makul fiyatla su vererek temel su hakkını bu insanlara tanıdıklarını bellirtti. Hindistan, Tamil Nadu, Su Bakanı Vibhu Nayar karşılaştıkları şahsi ve kurumsal ayrıcalıklardan söz etti.

Peru Ombudaman Ofisinden Ivan Lanegra atık su tesislerinin güncelleştirilmesi üstünde ve bu servisin iyi yürüdüğüne dair kırsal ve şehirsel olmayan bölgeleri monitör ettiklerini bellirtti. BM Avrupa Ekonomi Komisyonundan Francesca Bernardini Avrupa’daki su ve sağlık protokolü üstüne yorumda bulunurken çevre ve sağlığın hukuken bağlayıcı bir anlaşma içinde temiz su ve sanitasyona uluslararası ulaşılabilirlikle bağlantılı olduğunu belirtti.

Paneldekiler 5. Dünya Su Forumunun Bakanlar deklarasyonunda dünya halini yansıtması gerektiğini ve suyun bir insan hakkı olduğunu bunun için suyun bir hak olduğu yönünde gerekli yasal işlemlerin ve çoğul sektörlerin uygulamaya geçmesini istediler.

Güney Afrika’dan Cyprian Mazubane ülkesindeki anayasasında su hakkı aşağıdaki gibi çok sert bir dille açıklanmıştır: ‘’Su hayattır ama sanitasyon onurdur’’. Alman Teknik İş Birliği Organizasyonundan Simone Klawıtter Zambiya’daki su ve sanitasyon deneyimlerini paylaştı. Zambiya’da dar gelirlileri kollayan sepet örme çalışmaları örnek olarak gösterildi.

Fransız Su Akademisinden Henry Smets her ülkenin su maliyetinin indeks ile hesaplanması gerektiğini savundu. Bask Su Bakanlığından Sabin Intxaurrage ‘’Hayat için su ve sürdürülebilinir gelişim ile Bask İnisiyatifi’’inde olan insan su hakkını açıkladı. Fransa’dan Francois Muenger insan hakları yaklaşımının yoksul halka karşı ayırımcı uygulamalara neden olduğunu belirtti.

Katılımcılar taraflar arası tartışmalarda şu konuları tartıştılar: sınırlar arası su hakları, suyun özelleştirilmesindeki artı ve eksiler, suyun ulusal ve uluslararası insani bir hak olduğunu görüşü.

GLOBAL DEĞİŞİM VE RİSK YÖNETİMİ

SU İLE İLGİLİ RİSKLERİN DEĞİŞEN İKLİMDE YÖNETİMİ: Kore Başkan Yardımcısı Kwon Do Youp oturumu iklimde oluşan değişiklikler ile artan doğal afetlere dikkat çekerek oturumu açtı. Bu doğal afetlerin verdiği zararları azaltmak ve zorlukları yenme gücünü artırmak için ihtiyaç duyulan yapılaşma ve alt yapı, sel yönetimi entegrasyon uygulaması ve bilgi değişinimine de değindi.

Dünya Meteoroloji Organizasyonundan Avinash Tyagi hava ve doğada olan değişimlerden dolayı oluşan su riskini açıkladı. Japonya Kara, Altyapı,Taşıma ve Turizm Bakanı Toshio Okazumi Japonya’da risk bazlı sel yönetimini nasıl uyguladıklarını açıkladı.

Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim, Kültür Örgütü Su Bilgilendirme Enstitüsünden Chris Zevenbergen uygulanması gereken değişiklikleri şu şekilde sıraladı: risk algılanmasının değişimi, insan davranışları ve iletişim, en iyi yolları ve başarısızlıkları öğrenmek, yeni ilişkiler ve ağlar kurmak. Olağan üstü olayların bir afete neden olabileceğini vurguladı aynı zamanda olağanüstü olaylara insan tepkilerinin de afete neden olabileceğini anlattı. Sayın Zevenbergen taraflar arası etkiler üstünde yoğunlaşmak gerektiğini vurguladı. Uluslararası sele dayanıklılık merkezi kurarak yönetimlerdeki yenilikleri ve teknolojik bilgileri paylaşmayı önerdi.

Paneldekiler ve katılımcılar tartışmalarına şu yönde devam ettiler: iklim değişikliklerinden dolayı oluşan ekonomik harcamalar, esneklik uygulama merkezi oluşturulması, şehir planlama stratejilerine şehir meteorolojisinin eklenmesi, sınırlar arası akarsuların havuzlarının taşması.

İran’dan Saeed Naziri Uluslararası Sulama ve Drenaj Komisyonuna bağlı olarak ele almış oldukları kuraklık, su azalması ve risk yönetimi ile ilgili çalışmaları anlattı. Açıklamalarında daha önceki yaklaşımlarda daha çok suyu az olan ülkelerde kuraklık yöntemi ile ilgili olduğunu ama ilerideki çalışmalarının daha çok uygulama ve tarımsal suyun kullanımı üzerine olacağını açıkladı.

Romanya’dan Mary-Jeanne Adler ülkesinin iklim değişimlerinden dolayı olan su bağlantılı felaketler için yarattığı önerileri paylaştı. Önceden tahminin ve başka deneyimlerinin paylaşıldığı zaman potansiyel felaketlerin hızlı cevapla engellenebildiğine değindi.

Kore’den Soontak Lee oluşan iklim değişimleri ile yarattıkları alt yapı tasarımı ile ilgili bilgi verdi. Ülkesinde olan anormal iklim değişikliklerinden ötürü barajların tekrar gözden geçirilmeleri gerektiğini açıkladı. Hollanda’dan Cees van de Guchte ülkesinin iyi bir risk yönetimi örneği olduğunu söyledi. İklim riskini azaltma konusunda yenilikçi ve alışa gelen teknolojilerin dışındaki teknolojilerin rolünü, riskin sürekli yeniden değerlendirilmesini ve doğa ile uyum halinde inşaat konseptinin önemini anlattı.

Nepal’den Basanta Shrestha dağlarda yaşayan toplumların maruz kaldığı sorunları vurguladı. Belirsizliğin giderilmesi, kapasitenin artırılması ve dağlarda yaşayan toplumlar arasında esnekliğin geliştirilmesinin önemini açıkladı.

Katılımcılar daha sonra şu konuları görüştüler: yerel hükümetlerin sorumluluklarının önemi, iklim değişikliğine neden olan etkenlerin kaynakları, altyapıları iklim değişim tahminlerine uygun yapmanın önemi, iklim değişikliğine holistik olarak yaklaşmak, ön uyarı sistemlerinin etkin çalışması ve proje finansmanını iyileştirmek.

 BM Üniversitesinden Zafar Ad Eel zararların azaltılması ve uyum sağlamaya aynı zamanda eğilmenin önemini anlattı. Aynı zamanda ulusal boyutta politikaların nasıl işlediğine ve altyapı yatırımlarının yapılması gerektiğini belirterek konuşmaları noktaladı.

YAN ETKİNLİKLER

PRENS II ALBERT MONAKO VAKFI: ENTEGRE VE SÜRDÜREBİLİR SU KAYNAKLARI YÖNETİMİ PROJE VE İSTATİSTİKLER: Monako Vakfından Prens II. Albert başkanlığında toplanan Akdeniz bölgesindeki entegre ve sürdürebilir su kaynakları yönetimi ortaklık inisiyatifi Prens tarafından açıklandı. Bu projelerin kapsamlarının uluslararası, ulusal ve bölgesel olması gerektiği vurgulandı.

Bu vakfın başkan yardımcısı ve yönetim kurulu başkanı Berbard Fautier önceliklerini şu şekilde sıraladı: suya erişim, su sürekliliği ve bilgi yönetimi, aynı zamanda deneyimleri paylaşma.

Bu organizasyon ile ortak olanlarda kendi düşünce ve katılımlarını açıkladı. Birkaç konuşmacı ekolojik sistemler ve su yönetimindeki politik sınırlamaların zıtlıklarından ve uzlaşmalardaki sorunlardan söz ederken projenin yerel yönetim ile havzalara yönelik sorunları çözümlemeye çalışmak gerektiğini belirtildi. Mavi Plan dan Lucien Chabason, bu projede finansal ve teknik sorunlara değinildiğini ama değişik düzeylerde yönetimin önemini de beraberinde hatırlattı. BM Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Jocelyn Fenard inisiyatif almanın önemini ve araştırmanın nasıl harekete geçirilebileceğini söyledi. Veolia Çevre’den Dominique Heron proje ortaklarının değişik tecrübelerinden yararlanmanın önemini belirtti. Kapanışta ise Meksika ve Togo kendi pratik deneyimlerini sundular.

Dünya Su Forumu Bülteni, Dünya Müzakereleri Bildirimi © <enb@iisd.org> yayıncısı olan Uluslararası Sürdürülebilir Gelişme Enstitüsü’nün (USGE) <info@iisd.ca> bir yayınıdır. Bu yayın Robynne Boyd, Claudio Chiarolla, Alexandra Conliffe, Tallash Kantai, Wangu Mwangi, Kate Neville, ve Anna Schulz tarafından yazılmış ve düzenlenmiştir. Fotoğrafcı Leila Mead’dir. Elektronik ortam yayın hazırlayıcısı Diego Noguera’dır. Türkçe versiyonu Marlen Kokaz-Roy, düzeltmeleri C. Jocelyne Kokaz-Muslu tarafından yapılmıştır. Editör Lisa Schipper’dir, Ph.D. <lisa@iisd.org>. USGE Haberleşme Servisi Direktörü Langston James ‘Kimo’ Goree VI’dir <kimo@iisd.org>. Bu toplantının kapsanması ile ilgili fonlar 5. Dünya Su Forumu Sekreterliği tarafından temin edilmiştir. USGE’ye 161 Portage Avenue East, 6th Floor, Winnipeg, Manitoba R3B OY4, Canada; tel:+1-204-958-7700, fax:+1-204-958-7710 bilgilerinden ulaşabilirsiniz. Bültendeki görüşler yazarların görüşleri olup USGE’nin konu ile ilgili görüşlerinden farklı olabilir. Bültenden alıntılar gerekli akademik referanslar verilerek başka yayınlarda kullanılabilir. Bültenin elektronik kopyaları e-posta listelerine (HTML ve PDF formatları ile) gönderilecektir. Aynı Bültene <http://www.iisd.ca/> adresinden de ulaşabilirsiniz. Bültenle ilgili bilgi edinmek ve bültenle ilgili haberleşme hizmetleri için, USGE Direktörü <kimo@iisd.org>, +1-646-536-7556, 300 East 56th St., 11A, New York 10022, United States of America ile temasa geçiniz. 5. Dünya Su Forumuna katılan USGE ekibine <alexandra@iisd.org> e-posta adresinden ulşabilirsiniz.